نوێترین
100 كه‌سایه‌تی داوا ده‌كه‌ن كه‌یسی 16ی ئۆكتۆبه‌ر ببرێته‌ دادگا   |    سوپای عێراق چه‌ند شوێنه‌وارێكی كه‌ركوك ده‌كاته‌ شوێنی مانه‌وه‌ی سه‌ربازه‌كانی   |    حوكمی حه‌وت ساڵ زیندانی بۆ سێ كارمه‌ندی تاپۆ له‌ كه‌ركوك ده‌رده‌كرێت   |    (45) هه‌زار منداڵ له‌ژێر ركێفی داعش له‌دایكبوونه‌   |    یه‌كه‌مین وه‌زیری حكومه‌تی هه‌رێم له‌دوای 16ی ئۆكتۆبه‌ره‌وه‌ سه‌ردانی كه‌ركوكی كرد    |    به‌به‌شداری سلێمانی فێستیڤاڵی ڕاگه‌یاندنی كوردی له‌ سنه‌ به‌ڕێوه‌چوو   |    (45) هه‌زار منداڵ له‌ژێر ركێفی داعش له‌دایكبوونه‌   |    لیژنه‌ی كشتوكاڵ: رێگری له‌ هاورده‌كردنی ئه‌و به‌رهه‌مانه‌ ناكه‌ین كه‌ له‌ناوخۆ به‌رهه‌مناهێنرێن   |    په‌رله‌مان كار بۆ به‌رزكردنه‌وه‌ی مووچه‌ی كرێكاران ده‌كات   |    لیژنه‌ی خزمه‌تگوزاری داواده‌كات فۆرمی خۆراك نه‌مێنێت و هاوڵاتیان له‌جێی قه‌ره‌بوو بكرێنه‌وه‌   |   
كوردی  |   عربي
وتار
كوردستان لەنێوان دیموكراسیخوازان و ئیسلامی سیاسیدا (2 - 2)

عەبدوڵڵا مەحموود زەنگنە

عەبدوڵا مەحموود زەنگنە 
هاوشێوەی جیهانی عەرەبی و ئیسلامی بەو مێژووە دێرینەیانەوە لە دەسەڵات و حكومەتداری، ئێمەیش تووشی نەهامەتیەكەی ئەوان بووین كە لە دنیای دیموكراسیدا بەمجۆرەی لێرەیش دەكرێت جێینابێتەوە و بریتیە لە: ململانێی نادیموكراسیانە و نائیسلامیانەی نێوان حیزبە سیاسیە عەلمانی و نیمچە عەلمانیەكان و حیزبە ئیسلامیە سیاسیەكان:
لە سایەی سیستمی دیموكراسیدا ناچار و نابەدڵیش رێگە بە پێكهێنان و راگەیاندنی حیزبی ئیسلامی درا بۆ كاری سیاسی لەم باشووری كوردستانەماندا، بەڵام رێگەپێدانێكی نابەكامانەی ئەوتۆ، بووە زەمینەساز بۆ زیادبوونی ململانێیەكی تر بۆسەر ململانێكانمان، كە لەنێوان یەكێتی و پارتیەوە بوو بە ململانێ لەنێوان یەكێتی و پارتی و عەلمانی و چەپگەراكان + ململانێ لە گەڵ حیزبە ئیسلامیە سیاسیەكان كە بەوجۆرە ناونراون دەنا ئەوان خۆیان بە حیزبی سیاسی ئیسلامی دانانێن، گەرچی هەر لەنێو ئیسلامیەكاندا رەوت هەن سیاسەت لە ئیسلامدا رەتدەكەنەوە و حیزبە سیاسیە ئیسلامیەكان بە مونافیق وچەواشەكار ناودەبەن.
خاڵی سەرەكی لەم ململانێیەدا دانانی حیزبە ئیسلامیە سیاسیەكانە بە پاشكۆی حیزبە سیاسیە ئیسلامیە عەرەبیەكان، كە بە بڕوای زۆرێك لە نووسەران و رۆشنبیرانمان لە بەرەی چەپ و ناسیۆنالیزم بە تایبەتی، ئەم حیزبە سیاسیە ئیسلامیانە كار بۆ سیاسەتی عەرەبگەری دەكەن، كە بریتیە لە چەسپاندن و درێژەدان بە داگیركاریی كوردستان كە بەبڕوای ئەوان لە فتوحاتی ئیسلامییەوە دەستیپێكردووە، هەرچی حكومەتە یەك لە دوا یەكەكانی عێراقیشە، هەر لەو روانگەیەوە، لە روانگەی عروبە و ئیسلامەوە كوردیان چەوساندۆتەوە و ئامادە نەبوون دان بە مافەكانیدا بنێن. ئەگەر بە تەواوی قەناعەتەوە دان بەم بۆچوونەدا بنێین وەك راستیەكی حاشاهەڵنەگر، پرسیارەكە ئەوە دەبێت:
ئایا دەبێ تاكەی ئیش لەسەر ئەم حاڵەتە بكەین و تاكەی بەوجۆرە مامەڵە لەگەڵ حیزبە سیاسیە ئیسلامیەكاندا بكرێت وەك پاشكۆی عەرەبگەری و بەردەوامیدانیان بە مانەوەی كوردستان لە دۆخی داگیركراویدا؟ ئەگەر ئەمە هەقیقەتێكی حاشاهەڵنەگرە لای حیزبە عەلمانیەكانیش، وەك لای نووسەران و رۆشنبیرانی چەپ و ناسیۆنالیزم ئیمزای بۆ كراوە كە حیزبە ئیسلامیە سیاسیەكان بە كردەیی پاشكۆی عەرەبگەرین، دەبێ چارەسەر چی بێت؟!
ئەگەر چارەسەر ئەوەیە، وەك لە جیهانی عەرەبیدا دەكرێت، لە ئاستی ئەواندا زمانی ئاگر و ئاسن بەكاربهێنرێت و راوەدوونان و زیندان بكرێتە ستراتیژ، وەك لە سەرتاوە واكرا، كە لادانە لەسیستمی نابەكامی دیموكراسیمان، بێگومان هەمان دۆخی دواكەوتووی پڕ لە ململانێ و دوژمنایەتی و توندگیریی جیهانی عەرەبی و ئیسلامی ئێمەیش دەگرێتەوە.
ئەگەر چارەسەریش ئەوە بێت، وەك لە جیهانی عەرەبیدا، بە تایبەتی لەمیسردا دەكرێت، بایەخ بدرێت بە بەهێزكردنی رەوتی بێباوەڕی، وەك هەستكەم وادەكرێت، ئەمەیش دیسانەوە كێشەی تری لێدەكەوێتەوە كە ئاكامەكانی زۆر خراپ دەبن، چونكە لایكەمی لەمەیاندا خەڵكانی موسوڵمانیش دەبن بە لایەنگیری ئیسلامیەكان و هەمووكات ئامادەی هەرجۆرە وەستانەوەیەك دەبن لە دژی بێباوەڕی و بێباوەڕان كە رەنگە رۆژێك لە رۆژان بە فیتی دەرەكییش بێت ئاژاوەی گەورەی لێبكەوێتەوە.
ئەگەر چارەسەریش ئەوە بێت حیزبی ئیسلامی سیاسی قەدەغە بكرێت، ئەی چی لە دیموكراسیەكە بكەین و چۆن بتوانین ئاكامەكانی ئەو قەدەغەكاریە بەجۆرێك لە ئەستۆ بگرین، هیچ كاریگەرییەكی لەسەر ئاسایشی نەتەوەییمان نەبێت، وەك كاریگەریی خراپی لەسەر ئاسایش نەتەوەیی عەرەب هەبووە، كە بەهۆی ململانێی عەلمانیەت و ئیسلامگەرایی و سوونەگەری و شیعەگەرییەوە وڵاتانیان كردە مەیدانی تەراتێنی گەورەهێزان بە ئیسرائیلیشەوە، ئەوەیش بووە هۆی برەودان بە توندگیری و زەمینەسازی بۆ سەرهەڵدان و بەهێزبوونی گرووپی جیهادی و ناكۆكیی جەماوەری لایەنگرانی حیزبەكان، جگە لە كوشتاری هەڕەمەكێتی لەسەر بچینەی دەمارگیری بۆ ئاین و ئاینگەری و سیاسەت؟!
موحەممەد شەحروور كە بیرمەندێكی ئیسلامی خاوەن تێزی نوێیە لە فیكری ئیسلامیدا، دەڵێت كۆمەڵگەی ئاینداری كۆمەڵگەیەكی دووڕووە، ئەو لەسەر ئەو بنچینەیە وادەڵێت كاتێك تەواوی پەیوەندیەكان لەسەر ئاین پێكدەهێنرێت و ئایندارانیش لەسەر بنچینەی جیاوازیە مەزهەبی و سیاسیەكانیان پەیوەندی لەگەڵ یەكتریدا دەبەستن، ناچارن لەگەڵ یەكتریدا دووڕووبن، چونكە لە ئایدیۆلۆژیاكانیاندا چەندە خاڵی كۆكەرەوەیان هەبێت هێندەیش زیاتر خاڵی ناكۆكی هەن نەك جیاوازی، بۆیە هەر بە ئاماژەی فەرموودەكەی پێغەمبەر دروودی خوای لێبێت كە دەفەرموێت ئومەتم دەبێت بە"72"بەشەوە، ئەگەر ئەم ژمارەیە هێمایش بێت بۆ دابەشبوون، ئەوكات"72"شێوازی ئایندارییش دێتەئاراوە كە زۆرینەیان ناكۆكن بە یەك و لەسەر بنچینەی ئەو ناكۆكیەش نەك هەر دووڕوویی بەڵكو دژایەتی و دوژمنایەتیش بەرپا دەبێت. كێشەی كۆمەڵگەیش قووڵتر دەبێتەوە كاتێك پەیوەندیی تاكەكانی لەسەر بنچینەی ناكۆكیە سیاسی و ئاینیەكانیش دابەش دەبن بۆ بەرەی دژ بەیەك، بەمەیش خەسڵەتی دووڕوویی فراوانتر دەبێت ئەگەر بە ئاشكرایش نەبێت ژێربەژێر كاریگەری لە پەیوەندیەكان دەكات بەرەو ناهەمواری. بۆیە نابێت ئەم دۆخە بەبێ چارەسەر بمێنێتەوە ئەگەر بمانەوێت بەراستی دیموكراسی بین.

‌ 402 جار بینراوه‌
20/04/2019
Print Friendly and PDF
بابەتەکانی تری نوسەر
Telerik
بورهان حاجی سلێمان
شوان داودی - گۆشه‌ی له‌ژێ چاویلكه‌وه‌
؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟
؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟
راپرسی
?? ?????????? ??????? ???? ?? ??? ???? ??????

سەرەکی  |    دەربارە  |    پەیوەندی  |    ئەرشیف
© 2015 HewalNews.com, All Rights Reserved